กายและใจสำคัญอย่างไร Print
Written by Administrator   
Friday, 17 October 2008 10:41

กาย คือ ที่อยู่อาศัยของ ใจ หรือ จิต หรือ วิญญาณ

ใจ จิต วิญญาณ คือ สภาวะหรือระดับความละเอียดของใจในระดับต่างๆ 

ใจ ทำหน้าที่รับรู้ อารมณ์จากภายนอกเข้ามากระทบกับใจภายใน แล้วทำให้ใจรู้สึกดีใจ เสียใจ หรือเฉยๆ ก็เรียกว่า ใจ

จิต คือ คุณสมบัติทั้งหมดของใจ ไม่ว่าจะเป็น เห็น จำ คิด รู้ หรือ เวทนา สัญญา สังขาร วิญญาณ มาประชุมรวมกัน

ละเอียดกว่าใจ เรียกว่า "จิต" เช่น การเจริญสติปัฎฐาน 4 เห็นกายในกาย เวทนาในเวทนา เห็นจิตในจิต

เห็นธรรมในธรรม  เป็นต้น

วิญญาณ คือ ตัวรู้ หรือตัวรับรู้ที่อยู่ในจิต ละเอียดกว่าใจ และละเอียดกว่าจิต เรียกว่า "วิญญาณ"

กายกับใจเป็นของคู่กัน เมื่อมีกายก็ต้องมีใจ ลองรับเสมอ หรือที่ภาษาพระทั่วไปเรียกว่า "รูปนาม"

ใจ จิต วิญญาณ ต่างกันด้วยความละเอียด และคุณสมบัติเหมือนกัน เพราะเรียกสั้นๆ ว่า "ใจ"

ความสงบแห่งจิตใจเริ่มได้จากปลายนิ้ว จุดหนึ่งที่สงบจะเติมทุกส่วนของชีวิตให้สงบไปด้วย

ความสงบหรือความพร้อมที่จะปฏิบัติธรรมไม่ได้ขึ้นอยู่กับสิ่งภายนอก แต่ขึ้นอยู่กับศรัทธาในจิตใจของตน

นี่แหละคือ "การปฏิบัติธรรม"

จิต กับ อารมณ์ ไม่ใช่สิ่งเดียวกัน จิตเป็นที่เกิดของอารมณ์สำหรับคนทั่ว ๆ ไป จิตกับอารมณ์ปนกันไปหมด

จิตเป็นไปตามเหตุการณ์ภายนอกอยู่ตลอดเวลา เหมือนหุ่นที่เขาจะเชิด เขาว่าดี ก็ดีใจ เขาว่าไม่ดี ก็เสียใจ

ไม่มีความอิสระ จิตกับอารมณ์จึงเหมือนเป็นอันหนึ่งอันเดียวกัน ถ้าเราฝึกให้จิตมันสงบ มันจะค่อย ๆ แยกจิต

ออกจากอารมณ์เอง

ฝึกจิต ก็คือ ฝึก เห็น จำ คิด รู้ ให้หยุดรวมเป็นจุดเดียวกัน

ฝึกใจ ก็คือ ฝึกใจให้ละวางขันธ์ 5 คือกาย ที่เกี่ยวเนื่องด้วยกายให้มากที่สุด หยุดนิ่งจนเกิดเป็นจิต

ณ ภายในบังคับจิต คือ ไม่หยุดก็บังคับให้หยุด วอกแวกก็บังคับให้นิ่ง เห็นด้วยใจในนิมิต

ไม่นิ่งก็ต้องบังคับให้มองด้วยใจให้นิ่งๆ ให้ได้ เป็นต้น

บังคับใจ คือ บังคับใจที่สอดไปในอารมณ์ภายนอก ใน รูป รส กลิ่น เสียง สัมผัส ให้มารวมหยุดลงที่ใจ

บังคับใจให้จดจ่อที่จิตละวางกาย หรือสิ่งที่เกี่ยวเนื่องด้วยกาย เรียกว่า "บังคับใจ" เป็นต้น 

 

Last Updated on Monday, 17 November 2008 11:40